آیا قرآن نظریه داروین را رد می کند؟

۱۲ مرداد ۱۳۹۶ سایت خبری آوا

قرآن صریحأ تاکید میکند که آفرینش «انسان» از خاک آغاز شده هست و طی مراحل و تطورات گوناگون تبدیل به انسان ، عالیترین موجود زنده در آخرین مرحله تکاملی میشود.و طبق احادیث عدیده پیش از آفرینش آدم و این عالم و نسل حاضر ، عالمهایی و نیز نسلهایی از همین نوع بر این زمین میزیسته اند .

خلاصه نظریه تکامل انسان این هست که انسان کنونی که به همراه نام علمی انسان خردمند خردمند مشخص می‌شود زیرگونه‌ای از انسان خردمند هست که خود از انسان رهست‌قامت تکامل یافته و انسان رهست‌قامت هم از انسان ماهر تکامل یافته بود. همگی این جانداران در سردهٔ انسان جای می‌گیرند که گونه‌های متعدد دیگری هم از آن برخهسته بودند (مانند انسان نئاندرتال و انسان رهست‌قامت) اما امروزه نسل تمامی آن‌ها منقرض شده‌هست. انسان خردمند در حدود ۲۰۰ هزار سال پیش در شرق آفریقا پدیدار شد و گروه‌های کوچکی از آن‌ها در حدود ۵۰ هزار سال پیش به دیگر نقاط دنیا مهاجرت کردند، به این ترتیب نسل تمامی انسان‌هایی که در خارج از آفریقا زندگی می‌کنند به این مهاجران می‌رسد.

به گزارش آوا پردیس، بسیاری از ادیان این نظریه را خلاف تعلیمات دینی خود تلقی می‌کنند و به همراه پذیرفته شدن و یا آموزش آن مخالفت می‌کنند. این موضوع در کشورهایی مانند آمریکا از مسائل جنجالی سیاسی کنونی می‌به همراهشد و غالبه همراهً تعداد زیادی از اعضای جناح‌های محافظه‌کار بر ضد آموزش این نظریه در مدارس دولتی فعالیت می‌کنند. مخالفت به همراه تکامل گروهی از مسیحیان را به تلاش برای جایگزین کردن آن به همراه مفهوم طراحی هوشمند رهنمون کرده‌هست.

اما اخیرا واتیکان مدعی شده‌هست که این نظریه به همراه دیدگاه مسیحیت دربه همراهره خلقت تطابق دارد. به گزارش مهر به نقل از تلگراف، اسقف اعظم جیانفرانسکو راواسی رئیس شورای پاپی فرهنگ واتیکان اظهار داشت درحالی که کلیسا نسبت به نظریه داروین در گذشته رویکرد خوبی نداشته‌هست، ایده تکامل را می‌توان در سنت آگوستین و سنت توماس آکویناس دنبه همراهل کرد.

جوزپه تانزلا نیتی هستاد الهیات دانشگاه پاپی سانتا کراس در رم یادآور شده‌هست که سنت آگوستین متأله قرن چهارمی هرگز به همراه واژه تکامل آشنایی نداشت اما می‌دانست که انواع زندگی به آرامی در طول زمان متحول می‌شوند. آکویناس نیز در قرون وسطی چنین دیدگاهی داشته‌هست.

آیاتی در قرآن هست که به همراه تامل در آن می شود گفت نظریه داروین(تکامل انسان) به همراه آموزه های قرآنی و وحیانی سازگار نیست::

«ان مثل عیسی عندالله کمثل آدم خلقه من تراب ثم قال له کن فیکون»آل عمران/۵۹

«همانا مثل عیسی(ع) در پیش خداوند همانند مثل آدم هست که خداوند او را از خاک آفرید. و سپس به او گفت موجود شو پس شد.»

«خلق الانسان من صلصال کالفخار»الرحمن/۱۴

«خداوند، ‌انسان را از گل خشک همانند سفال بیافرید.

بله تمام آیاتی را که خلقت انسان از خاک را مطرح می‌کند به همراه نظریه داروین معارض هست ؛چرا که می‌گوید انسان از خاک آفریده شده نه از موجود قبلی که زنده بوده هست.

قرآن صریحأ تاکید میکند که آفرینش «انسان» از خاک آغاز شده هست و طی مراحل و تطورات گوناگون تبدیل به انسان ، عالیترین موجود زنده در آخرین مرحله تکاملی میشود.

« کسی که آفرینش همه چیز را نیکو کرد و آفرینش انسان را از گل آغاز نمود » سجده ۷

و نیز قرآن آفرینش هر موجود زنده را از آب میداند :

« و هر موجود زنده ای را از آب آفریدیم » انبیا ۳۰

« و خداوند تمام جنبندگان را از آب افرید برخی از آنها بر شکم میروند برخی بر دوپا و برخی برچهارپا حرکت میکند خداوند هر چه بخواهد می آفریند که خدا بر هرکاری توانا هست» نور۴۵

قرآن در عموم آیات مربوط به آفرینش آدم روی این محور تاکید میکند که در افرینش او کاری خاص و برجسته صورت گرفته و آن حلول روح الهی در پیکر مادی هست که آنرا از سایر موجودات که پیش از او آفریده شده اند ، متمایز میکند و این خود متاسیون و جهشی هست در روند آفرینش .

بدین ترتیب موجودی بر این کره خاکی بوجود آمده هست که از آن پس یکه تاز کره زمین میشود؛ یکه تازی بی معارض که هیچ موجودی از موجودات قبل از او توانایی ندارد او را محدود کند.

ماجرای آفرینش آدم در قرآن چنین ترسیم شده هست ،

که انسان در جریان تحول مادی و دگرگونیهای فیزیولوژیک [۱]

به مرحله ای از مراحل آفرینش میرسد که به « نفخۀ روح الهی » نام میگیرد [۲]

و آفرینشی دیگر می یابد [۳]

و در مسیر عادی طبیعی خود به یک جهش الهی و ملکوتی دست می یابد و موجودی برتر میشود [۴]

بدانگونه که حتی فرشتگان در برابر او خضوع میکنند [۵]

و نیروهای معنوی جهان هم منحصرأ رام او شدند .[۶]

آفرینش آدم و اعتراض گونه ملائکه

« هنگامیکه خدایت به فرشتگان فرمود : من جایگزینی را در زمین قرار خواهم داد…» بقره ۳۰

جانشین یا جایگزینی آدم به چه معنی هست و آدم در زمین بجای کیست ؟

برخی گفته اند : او خلیفه الله ، بجای خداوند هست که به حق حکمرانی میکند ؛ اما این معنی بعید هست ، زیرا خداوند در شئون خداوندیش جای خالی ندارد تا دیگری بجای او بنشیند ،

خداوند پیامبران می فرستد و کتب مشتمل بر احکام و تکالیف نازل میکند ، پیامبران و هر که در خط آنها هست احکام و وحی دریافتی را به دیگر مکلفین میرسانند ، عنوان منطبق بر اینها سفارت ، رسالت و نبوت هست نه خلافت .

قول دوم آنست که ادم و نسل او جانشینان فرشتگان شده اند که آنها پیش از آدمیان سکنه زمین بوده اند . این قول نیز مخدوش هست ، زیرا کیفیت خلقت زمین به همراه خلقت ملائکه متناسب و سازوار نیست و چنین کاری از حکیم صادر نشود.

قول سوم انست که آدم و فرزندانش جایگزین جننیان هستند که براین زمین میزیسته و عامل تبهکاری و خونریزی بوده اند این قول نیز به قول دوم شبیه هست و مخدوش هست.

قول چهارم که صحیح هست آنست که ادم و نسلش جایگزین آفریده ای مکلف و صفاتی مشابه حالات و صفات آدمیان که براین زمین زندگی میکرده اند

چنان که آفرینش این نسل نیز چون دوران خود را سپری کند جای خود را به نسلی مشابه به این نسل که آفرینش آنها سازوار آفرینش دگرگون شده ی زمین به همراهشد بسپارد

و طبق احادیث عدیده پیش از آفرینش آدم و این عالم و نسل حاضر ، عالمهایی و نیز نسلهایی از همین نوع بر این زمین میزیسته اند .
حتی برخی از آیات قرآن این معنا را میرسانند :

« آیا ما به آفرینش نخست خسته شده ایم ؟! خیر بلکه این افریدگان هم اکنون در حال تبدیل به آفرینشی نویین می به همراهشند» ق ۱۵

« آیا روزگارانی دراز بر انسان نگذشت که چیز قابل بیانی هیچ نبود ؟!» انسان ۱

« چرا به خداوند شکوهمندانه نگاه نمیکنید در حالی که شما را در مراحل و خلقتهای گوناگون آفرید » نوح۱۳و۱۴
«پروردگار تو (از خلق) بی نیاز و به همه مهربه همراهن هست. اگر بخواهد شما را (از روی زمین) ببرد و همه را فانی کند .آنگاه پس از شما هر که را خواهد جانشین شما کند . چنان که شما را از ذریه گروهی دیگر پدید آورد.»انعام ۱۳۳

در برخی روایات که در اینبه همراهره آمده تعبیراتی مانند « الف الف عالم و الف الف ادم» بکار برده شده که مراد از این لفظ میلیون نیست بلکه منظور از این تعبیر مبه همراهلغه و بیان کثرت هست ؛ یعنی چه بسیار ؟!

امام علی (ع) : « بنی آدم هفتاد جنس بوند همه انها از نسل آدمند جز یاجوج و ماجوج ( اقوام یوچانگ و مانچو) »[۷]

به همراهز از امیر المونین روایات شده که حضرت در پاسخ به کسی که پرسید قبل از ادم ابوالبشر که بوده ؟ فرمود : آدم ، وی سئوال خودرا تکرار کرد ، فرمود : اگر صد به همراهر هم بپرسی خواهم گفت ادم.[۸]

ابو حمزه ثمالی گوید : امام سجاد – ضمن حدیثی مفصل ــ به من فرمود : تو گمان داری که خداوند آفریده ای را پیش از شما نیافریده ؟

آری بخدا سوگند هزار هزار ادم و هزار هزار عالم افریده که تو در اخرین آن عالمهایی [۹]

نیز از امام به همراهقر روایات شده : خداوند پس از فنای این خلق و این عالم ،خلق و عالمی دیگر پدید می آورد که او را به یگانگی پرستش کنند به همراه زمین و آسمانی دیگر (دگرگون شده ) ،

انگاه فرمود : آیا میپنداری جز شما بشری نیافریده ؟ چنین نیست بلکه هزار هزار عالم و هزار هزار ادم آفریده که تو آخر آن عالمهاو اخر آن ادمهایی .[۱۰]

و بسا حرف گونه ملائکه :« آبه همراه کسی (یا کسانی) در زمین جای میدهی که در آن تبهکاری کند و کشتار و نماید ؟! در حالی که ما تو را تسبیح و تقدیس میکنیم و هرگز سر از بندگیت برنتابیم ..» اشاره به همان افریده های مشابه به همراهشد.

« و گفتیم ای آدم تو وهمسرت در این به همراهغ سر سبز و پر نعمت سکنی گزینید و از نعمتهای ان هرچه خواهید بخورید اما به این درخت نزدیک نشوید که در اینصورت از ستمکاران به خویش خواهید بود»

«اما این بهشت که قرآن انرا به «جنه» ( به همراهغ سرسبز) تعبیر کرده آن بهشت جاوید نیست که خداوند در غیب به مومنان وعده داده هست .

حسین بن بشار از یاران نزدیک امام صادق گوید : از امام راجع به بهشت ادم – که بر اثر ترک اولی از ان بیرون شد ــ پرسیدم .

فرمود : آن بهشتی در این دنیا بوده که ماه و خورشید در آن طلوع میکرده و اگر بهشت جاوید بود از آن بیرون نمیشد. [۱۱]

و قلنا اهبطوا بعضکم لبعض عدو…»

یعنی : آنها ( ادم و حوا و ابلیس یا ادم و حوا به لحاظ نسل و ذریه آنها) را گفتیم : ( از منزلت خویش یا از خوشی و تنعم ) فرود آیید ( و ازاین پس ) دشمن یکدیگر به همراهشید ( ابلیس به همراه ادم و نسل او یا فرزندان ادم به همراه یکدیگر به مقتضای سرشت ). بقره ۳۶

_____________________________
۱- حج۲۲
۲- سجده ۹
۳- حج۲۲
۴- اسرا۷۰
۵- ص۷۳
۶- در میان آیات قران تنها یک آیه هست که روی آفرینش معجزه آسای ادم نکیه دارد که آن آیه ۵۹ سوره آل عمران هست .

« همانا مثل سرگذشت عیسی پیش خدا نظیر سرگذشت ادم هست او را از خاک بپداخت سپس(ثم = میتواند به معنای بعد از مدت طولانی به همراهشد) بدان گفت به همراهش پس چنان شد»

این ایه بدنبه همراهل آیاتی آمده هست که مربوط به حضرت عیسی هست و همواره تاکید میکند که عیس مخلوق خدهست نه فرزند خدا و انچه در سرگذشت عیسی امده که وی از مریم به دنیا آمده ،

بی آنکه پای انسان دیگری به عنوان پدر در کار به همراهشد دلیل نمیشود که عیسی پسر خدا خوانده شود ، زیرا پیدایش این فرزند از مادر ، بدون دخالت پدر ، یک رویداد خارق العاده بود که به ارادۀ خداوند رخ داده هست ،

همچنانکه پیدایش ادم یعنی جاندار دارای روح الهی که به همراهعث شده از همه موجودات برتر و متمایز شود نیز یک رویداد خارق العاده و اعجاز گونه بوده هست که به اراده خداوند بوده هست.

ملاحضه میشودکه در این آیه این نکته نهفته هست که آفرینش ادم و افرینش عیسی همسانند.

ایا کسی میتواند ادعا کند که قران به همراه انچه دربه همراهرۀ آفرینش حضرت عیسی گفته روند طبیعی و علمی و عمومی انسانها و تمام موجودات را در طول زمان و تولد انها را از پدر و مادر نفی کرده هست ؟

مسامأ خیر زیرا قرآن در دهها ایه نظام توالد و تناسل را از نشانه های قدرت و حکمت آفریدگار جهانیان شمرده هست.» (اندکی تصرف در تلخیص)

در اينجا توجه به دو نکته لازم بنظرمي‌رسد:

الف ـ به نظر مي‌رسد که در آيه ۵۹ سوره آل عمران « مثل عيسى عندالله کمثل آدم» مي‌توان وجه شبه را به چند گونه تصور کرد:

۱ـ تشبيه از جهت پدر نداشتن آدم و عيسي(ع).

۲ـ تشبيه از جهت خلقت هر دو از خاک به همراه واسطه (يعنى مواد غذائى تبديل به نطفه، علقه … تا انسان شد ) و در عيسي(ع) اين کار از طريق حضرت مريم (ع) صورت گرفت و در آدم(ع) از طريق انسانها يا انسانهای نسل قبل از او و به همراهلاخره میمنونها.

۳ـ‌تشبيه از جهت نبوت هر دو به همراهشد. ۴-تشبيه از جهت علم و عقل هر دو به همراهشد. ۵ـ تشبيه از جهت اصل خلقت از خاک (در مقابل مسيحيان که عيسى (ع) را خاکى نمي‌دانستد )

وجه شبه‌هاي شماره سه و چهار در آيه مورد بحث از جمله «کن» (ادامه آيه) برداشت مي‌شود. ولى به نظر مي‌رسد جمله « ثم قال له کن فيکون» در مقام بيان وجه شبه نبه همراهشد

بلکه مرحله دوم خلقت را بيان مي‌کند که ايجاد روح هست و در تمام افراد انسان وجود دارد که در آيات ديگر تحت عنوان « نفخت فيه من روحي» به آن اشاره شده بود.

وجه شبه اول به همراه توجه به شأن نزول، نزديک‌تر از وجه شبه سوم و چهارم هست. اما به هر حال فقط وجه شبه دوم يا پنجم در خود آيه تصريح شده هست. چرا که جمله (خلقه من تراب) بيان وجه شبه عيسي(ع) و آدم(ع) هست. که فقط به خاک اشاره کرده هست.

ب : در مورد خلقت عيسى (ع) از خاک دو احتمال وجود دارد:

۱ـ‌خلقت بلا واسطه از خاک ۲

ـ خلقت به همراهواسطه سلسله موجود از خاک(و همين دو احتمال در مورد آدم نيز وجود دارد.»

اما خلقت بلاواسطه از خاک در اينجا صحيح نيست چرا که حضرت عيسي(ع) بلا واسطه از خاک آفريده نشده هست بلکه از جسم مريم(ع) بود که مريم (ع) به همراه واسطه مواد غذائى او را از خاک بوجود آورد.

پس فقط وجه شبه دوم (خلقت به همراه واسطه از خاک) به همراهقى مي‌ماند و اين مطلب شاهدى بر نظريه تکامل هست نه بر نظريه ثبه همراهت انواع.

البته اين احتمال نيز در آيه فوق بعيد نيست که بگوييم وجه شبه پنجم مراد هست چرا که مسيحيان نجران اصل خلقت عيسى (ع) و خاکى بودن او را قبول نداشتند و او را غير مخلوق و ماوراء‌طبيعى مي‌دانستند .

پس آيه درصدد رد اين نظر آنههست و در مقام بيان واسطه داشتن يا نداشتن خلقت آنها از خاک نيست . يعنى آيه درصدد رد اين نظر آنههست و در مقام بيان واسطه داشتن يا نداشتن خلقت آنها از خاک نيست.

يعنى آيه درصدد بيان واسطه و عدم واسطه نيست پس نمي‌تواند دليلى بر نظريه تکامل انواع يا ثبه همراهت انواع به همراهشد. (دکتر محمدعلی رضایی کتاب پژوهشایی در اعجاز علمی قران)

۷- روضه کافی حدیث۲۷۴
۸- بحار ج ۲۵/۲۵و۲۶
۹- همان
۱۰- سفینه البحار + توحید شیخ صدوق
۱۱- بحار ج۶/۲۸۴+ روایتی از امام به همراهقر نیر بدین مضمون هست.

ولی راجع به تکامل برعکس (از انسان به حیوان) آیه ای هست:

سـوره الـمـائـده:
بگو: آيا شما را از كسانى كه در نزد خدا كيفرى بدتر از اين دارند خبر بدهم؟ كسانى كه خدايشان لعنت كرده و بر آنها خشم گرفته و بعضى را بـوزيـنـه و خـوك گردانيده هست و خود بت پرستيده اند؟ اينان را بدترين جايگاه هست و از راه رهست گم گشته ترند. (۶۰)

دانلود آهنگ مسعود صادقلو ما به هم میایم